Home . Voorbeeldprojecten . Overzicht projecten
Project Voor de linie het water, waterberging voor de Utrechtse wijk Overvecht
| bijgewerkt op 13 mei 2005 |
| Planning: | van 1 januari 2001 t/m 31 december 2004 | | Projectfase: | Uitvoering in voorbereiding | | Thema's: | Landelijk gebied, Water | Cultuur-historisch
fenomeen: | Historisch geografisch
| Geografische
ligging: | Hollandse Waterlinie, gemeente Utrecht | | Provincie: | Utrecht
| | Belvedere ID: | website25 |
Gerelateerde RO-dossiers:
 Het project
Samenvatting
De weilanden rond fort Ruigenhoek ten noorden van Utrecht zullen zo af en toe weer blank komen te staan. Na dagen van aanhoudende regen ziet het gebied er straks weer uit als in de tijd van de Hollandse Waterlinie – dit keer niet in de strijd tegen vijandige legers, maar als strategische zet in het gevecht tegen de weergoden. Cultuurhistorie en stedelijk waterbeheer gaan hand in hand in het plan 'Voor de linie het water'.
Aanleiding en opgave
In de Utrechtse woonwijk Overvecht kan het regenwater na extreem zware buien niet goed worden geborgen. Door de klimaatveranderingen komen zware regenbuien steeds vaker voor. Het gemengde rioolstelsel voert het regenwater in die gevallen samen met het afvalwater af naar de riooloverstorten, die het vervuilde water lozen op de Vecht. In de wijk zelf is te weinig ruimte om neerslagpieken op te vangen, terwijl het aangrenzende groene gebied ten noorden van de wijk – de Polder Ruigenhoek- was aangewezen als recreatiegebied.
Een oplossing voor het probleem leek daardoor lastig, totdat hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden, de waterbeheerder van het gebied, betrokken raakte bij Panorama Krayenhoff, de ontwikkelingsvisie voor de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Polder Ruigenhoek en het bijbehorende fort waren vroeger onderdeel van die Waterlinie, een verdedigingslint van forten en inundatiegebieden. Hoewel de linie in de praktijk nauwelijks gebruikt is, liggen de sluizen, dijken en kanalen die nodig waren om de Polder onder water te zetten, er nog wel grotendeels. Kan Polder Ruigenhoek – ooit gebruikt in de strijd tegen vijandige legers - niet ingezet worden in de strijd tegen wateroverlast?, dacht het Hoogheemraadschap.
Werkwijze
Het Hoogheemraadschap liet een studie uitvoeren naar de mogelijkheden om de oude inundatiegebieden in haar beheersgebied te gebruiken voor waterberging, en stuurde het resultaat – een boekje vol ideeën – rond aan haar partners, zoals gemeenten en terreinbeheerders.
De Dienst Landelijk Gebied (DLG) liet weten aanknopingspunten te zien. De plannen voor het Recreatiegebied Ruigenhoek, dat onderdeel is van de herinrichting van het Noorderpark, de groene rand rond Utrecht, waren nog zo weinig uitgewerkt dat de ideeën voor waterberging konden worden meegenomen. DLG organiseerde daarop met alle betrokkenen een workshop over de inrichting van het gebied, waarbij werd besloten een deel van de Polder volgens de voorstellen van het Hoogheemraadschap (opnieuw) in te richten.
Resultaat
In het plan worden de lage plekken in het gebied verder uitgediept. Het waterbergingsgebied wordt alleen gebruikt na extreme neerslag. Alleen dan staat een deel van Polder Ruigenhoek onder water. Normaal gesproken is het een drassig terrein. De uitvoering start in 2005.
Het project is niet alleen een voorbeeld van een geslaagde Belvedere-aanpak, maar ook een van ‘Nederland Leeft Met Water’, de nieuwe aanpak van het waterbeheer voor de 21e eeuw. Betrokken partijen
Initiatiefnemers / opdrachtgevers
Uitvoerders
Betrokken partijen
Leermomenten / succesfactoren
"Belangrijk voor het succes," zegt projectleider Marco van Schaik van Hoogheemraadschap Stichtse Rijnlanden, "is dat we meteen gereageerd hebben op de eerste concepten van Panorama Krayenhof, het ontwikkelingsperspectief voor de Nieuwe Hollandse Waterlinie. We hebben toen zelf meteen ideeen ontwikkeld voor de manier waarop we in ons gehele beheersgebied cultuurhistorie aan waterbeheer konden koppelen. Die ideeen hebben we toen in een boekje aan onze partners gepresenteerd. Door zo snel te reageren en met nieuwe ideeen te komen, was er op veel plaatsen nog ruimte om die ideeen mee te nemen bij de planvorming en uitwerking." Aanvullende informatie
Publicaties
Het ideeënboekje is alleen verspreid onder de directe relaties van het Hoogheemraadschap, en is daarom niet verkrijgbaar. Van het (inrichtings)plan zelf is geen publicatie beschikbaar.
Wel is er een beschrijving van het project te vinden in Blauwe Tradities (zie bibliotheek).
Contactpersonen
Meer informatie kunt u opvragen bij Marco van Schaik, projectleider Nieuwe Hollandse Waterlinie bij het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden, telefoon 030-6345774, e-mail schaik.mj@hdsr.nl
Websites
Meer informatie over Nederland Leeft met Water vindt u op www.nederlandleeftmetwater.nl; Op de website is ook een korte (waterhuishoudkundige) beschrijving te vinden van het project.
Meer informatie over water en cultuurhistorie, en over Panorama Krayenhoff, de ruimtelijke visie voor de Nieuwe Hollandse Waterlinie, vindt u op de website van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, www.hollandsewaterlinie.nl
Gerelateerde bibliotheek bestanden:
|
